DNS دفترچه‌تلفن اینترنت است: نام دامنه (که آدم‌ها به خاطر می‌سپارند) را به آدرس عددی سرور (که کامپیوترها لازم دارند) تبدیل می‌کند. وقتی دامنه را به هاست «وصل می‌کنید»، در واقع در DNS می‌نویسید این نام به کدام سرور برود.

وقتی آدرس سایتی را تایپ می‌کنید

  1. مرورگر می‌پرسد: آی‌پی این دامنه چیست؟
  2. سؤال به مرجع پسوند (مثلاً ir) می‌رسد و او می‌گوید نیم‌سرورهای این دامنه کدام‌اند.
  3. نیم‌سرورِ دامنه جواب می‌دهد: آی‌پی این است.
  4. مرورگر به همان آی‌پی وصل می‌شود و سایت را می‌گیرد.

جواب برای مدتی در حافظه‌ی دستگاه و اینترنت شما می‌ماند تا هر بار پرسیده نشود. همین حافظه دلیل تأخیر در دیده شدن تغییرات است.

نیم‌سرور (NameServer)

نیم‌سرور جایی است که رکوردهای دامنه نگهداری می‌شود. هر دامنه دست‌کم دو نیم‌سرور دارد. وقتی هاست می‌خرید، دو نیم‌سرور به شما داده می‌شود و آن‌ها را روی دامنه تنظیم می‌کنید؛ از آن لحظه، رکوردهای دامنه در سی‌پنل همان هاست مدیریت می‌شوند.

رکوردهای مهم

رکورد کارش مثال کاربرد
A نام را به آی‌پی نسخه‌ی ۴ وصل می‌کند سایت روی کدام سرور است
AAAA همان، برای آی‌پی نسخه‌ی ۶ —
CNAME یک نام را به نام دیگری ارجاع می‌دهد www به دامنه‌ی اصلی
MX ایمیل‌های دامنه به کدام سرور بروند ایمیل روی هاست یا سرویس بیرونی
TXT متن آزاد SPF، DKIM، تأیید مالکیت در سرچ کنسول
NS نیم‌سرورهای دامنه —
ابزار Zone Editor در سی‌پنل برای مدیریت رکوردهای DNS
Zone Editor در سی‌پنل: رکوردهای DNS دامنه

TTL و «چرا هنوز عوض نشده؟»

هر رکورد یک TTL دارد: مدتی که دیگران مجازند جواب را در حافظه نگه دارند. تا آن مدت نگذرد، بعضی‌ها نسخه‌ی قدیمی را می‌بینند. برای همین:

  • تغییر رکورد معمولاً ظرف چند دقیقه تا یک ساعت دیده می‌شود.
  • تغییر نیم‌سرور ممکن است چند ساعت طول بکشد.
  • در این بازه، بعضی بازدیدکننده‌ها سرور قدیمی و بعضی جدید را می‌بینند؛ خرابی نیست.

چند وضعیت رایج

می‌خواهم… چه چیزی را تغییر دهم
دامنه را به هاست وصل کنم نیم‌سرورها
فقط سایت را به سرور دیگری ببرم و ایمیل بماند رکورد A
ایمیل را روی سرویس دیگری ببرم رکوردهای MX
مالکیت دامنه را به گوگل ثابت کنم یک رکورد TXT
ساب‌دامین را به سرویس بیرونی وصل کنم CNAME

اینکه هر تغییر را کجا انجام دهید: DNS دامنه را کجا مدیریت کنیم. روش کار با ابزار: Zone Editor در سی‌پنل.

دو اشتباه پرهزینه

  • پاک کردن یا تغییر MX بدون دلیل: ایمیل‌ها قطع می‌شود.
  • ویرایش رکورد در جایی که نیم‌سرورها به آن اشاره نمی‌کنند: هیچ اثری ندارد و وقتتان تلف می‌شود.

سوال‌های رایج

DNS روی سرعت سایت اثر دارد؟

فقط در اولین اتصال، و اندک.

DNS دامنه با DNS اینترنت من (مثل ۸.۸.۸.۸) یکی است؟

نه. آن یکی سرویسی است که دستگاه شما سؤال‌هایش را از او می‌پرسد؛ این یکی جایی است که جواب دامنه‌ی شما نگهداری می‌شود.

دامنه‌ی ir را کجا تنظیم کنم؟

تغییر DNS در ایرنیک.

بیشتر بخوانید: TTL چیست و چه عددی بگذاریم و دامنه ثبت شده ولی سایت باز نمی‌شود.